بزرگ کردن و پرورش توله سگ ها میتواند یک تجربه ارزشمند باشد، اگرچه ممکن است مشکلات و سختیهایی برای شما در این مسیر شیرین وجود داشته باشد. اطلاعات زیر به افزایش شانس موفقیت شما در مراقبت از توله سگهای شیرینتان کمک میکند.
چگونه از توله سگ تازه متولد شده مراقبت کنم؟
برای مراقبت از توله سگ مادر باید در چند روز اول پس از تولد بیشتر وقت خود را با تولهها بگذراند. در ماه اول زندگی، تولهها به مراقبت بسیار کمی از صاحب خود نیاز دارند، زیرا مادرشان به آنها غذا میدهد و از آنها مراقبت میکند. اصولاً در بیشتر موارد، صاحب حیوان نباید در مراقبت از مادر دخالت کند. تولهها باید گرم نگه داشته شوند و مرتباً شیر بخورند. هر چند ساعت یکبار آنها را بررسی کنید تا مطمئن شوید که جایشان گرم است و خوب تغذیه میشوند. همچنین مادر را بررسی کنید تا مطمئن شوید که شیر کافی با ظاهر طبیعی تولید میکند.
اگر مادر احساس کند که تولهها در خطر هستند یا نور یا سر و صدای زیادی وجود دارد، ممکن است مضطرب شود و شیر کافی تولید نکند.
اگر مادر بیشتر اوقات در جعبه تولهها نمیماند، دمای بدن تولهها باید به دقت کنترل شود. درصورت کاهش دمای بدن تولهها، باید گرمای مکمل بدهید (کیسه آب گرم)؛ اما مراقب باشید که تولهها نسوزند، زیرا واکنشهای مشابه سگهای بالغ نسبت به گرما را ندارند.
در چهار روز اول زندگی، دمای جعبه و محیط بیرونی تولههای نوزاد باید در حدود 29 تا 32 درجه سانتیگراد حفظ شود. دما میبایست به تدریج از روز هفتم تا دهم به 26 درجه و در پایان هفته چهارم به 22.2 درجه کاهش یابد. اگر جعبه نگهداری تولهها بزرگ است، لازم نیست دمای بیرونی به اندازه درون جعبه گرم نگه داشته شود.
وقتی تولهها در کنار هم جمع میشوند، دمای بدن آنها خود به تنهایی گرمای بیشتری را فراهم میکند. اگر مادر احساس کند که تولهها در خطر هستند یا نور یا سر و صدای زیادی وجود دارد، ممکن است مضطرب شود و شیر کافی تولید نکند. قرار دادن یک ملحفه یا پارچه در بالای جعبۀ نگهداری آنها برای پوشاندن مقدار زیادی از نور ممکن است مشکل را حل کند و مراقبت از پرورش توله سگ ها را راحتتر کند.
بستن درب جعبه نیز راه حل مناسبی است. برخی از سگها، بهویژه در زایمان اول، بیش از سایرین مضطرب هستند و ممکن است سعی کنند بچههای خود را پنهان کنند. احتمالا مادر به طور مداوم تولهها را از مکانی به مکان دیگر جابهجا کند، که ممکن است در صورت قرار دادن آنها در مکان سرد یا پر آب، آنها را به خطر بیندازد. اگر سگ شما این رفتار را نشان میدهد، باید او را در قفس یا در یک محیط امن و خلوت محبوس کنید. این نوع مادر ممکن است عمدی یا سهوی تولههای خود را بکُشد، احتمالاً به عنوان راهی برای «محافظت» از آنها در برابر خطر!
چه علائمی نشاند میدهد که پرورش توله سگ مناسب نبوده و در اینصورت چه کار کنم؟
در دو هفته اول زندگی، توله سگها باید در 90 درصد مواقع یا غذا بخورند یا بخوابند. اگر در حین غذا خوردن یا بعد از آن گریه کنند، ممکن است نشاندهنده بیماری، دریافت ناکافی شیر، یا عفونی شدن شیر باشد (ماستیت). یک توله سگ تازه متولد شده بسیار مستعد ابتلا به عفونت است و میتواند در عرض چند ساعت پس از بیمار شدن؛ بمیرد. در صورت مشاهده گریه بیش از حد، دامپزشک باید مادر و تمامی تولهها را در اسرع وقت معاینه کند.
از نکات مهم پرورش توله سگ آن است که باید روزانه 5 تا 10 درصد وزن بدن خود را افزایش دهند. در مواقعی که شیر مادر ناکافی است، تغذیه مکمل یک تا شش بار در روز توصیه میشود. برای هر زایمان بیش از پنج توله، تغذیه مکمل ضروری است. چندین جایگزین تجاری عالی برای شیر موجود است. این جایگزین های شیر باید قبل از تغذیه در دمای 35 تا 37.8 درجه سانتیگراد گرم شوند. دما را روی ساعد خود تست کنید: دمای آن باید تقریباً با پوست شما برابر باشد.
شیر خشک جایگزین باید حاوی سطوح بهینه اسید چرب امگا 3 DHA (اسید دوکوزاهگزانوئیک) باشد، یک ماده مغذی که برای رشد مغز و دستگاه بینایی توله سگها بسیار مهم است. شیر بز برای توله سگها توصیه نمیشود، زیرا پروتئین و چربی بسیار کمی دارد. تغذیه مکمل ممکن است تا زمانی که تولهها به اندازه کافی بزرگ شوند که بتوانند خودشان غذای توله سگ بخورند؛ ادامه یابد.
شیر خشک جایگزین باید حاوی سطوح بهینه اسید چرب امگا 3 DHA (اسید دوکوزاهگزانوئیک) باشد، یک ماده مغذی که برای رشد مغز و دستگاه بینایی توله سگها بسیار مهم است.
اگر مادر شیر تولید نکند یا شیرش آلوده شود، تولهها گریه میکنند. اگر این اتفاق بیفتد، تمامی تولهها ممکن است در عرض 24 تا 48 ساعت بمیرند. معمولاً تغذیه جایگزین شیر، استفاده از محصولات ذکر شده یا پرورش تولهها با مادر شیرده دیگری ضروری است. اگر تغذیه جایگزین با شیر خشک را انتخاب میکنید، مقادیر ذکر شده در برچسب محصول را مطالعه و رعایت کنید. تولههای کمتر از دو هفته باید هر سه تا چهار ساعت یکبار تغذیه شوند. بین دو تا چهار هفتگی تغذیه هر شش تا هشت ساعت یکبار مناسب است. از شیرگرفتن، همانطور که در زیر توضیح داده شده است، باید از سه تا چهار هفتگی شروع شود.
در صورتی که به هر دلیلی (بیماری، مرگ یا ترک تولهها پس از زایمان) مادر قادر به پرورش تولهها نباشد، پرورش توله سگ توسط شما ضروری میشود. این عمل شامل تغذیه (مانند موارد اشاره شده در بالا)، گرم نگه داشتن، و همچنین تحریک آنها برای دفع ادرار و مدفوع در دو هفته اول زندگی است. این کار با ماساژ ناحیه تناسلی با پارچه یا توپ پنبهای گرم و مرطوب پس از تغذیه انجام میشود.
در چند هفته اول زندگی توله سگ ها به چه مواردی باید دقت کنیم؟
توله سگها با چشمان بسته به دنیا میآیند. بیشتر توله سگها در طی هفت تا چهارده روز از تولد چشمان خود را باز میکنند. اگر متوجه تورم، برآمدگی یا ترشح زیر پلک شدید، چشمها را به آرامی باز کنید. میتوانید از یک پد پنبهای مرطوب و گرم برای باز کردن پلک ها استفاده کنید. اگر تورم به دلیل عفونت باشد و چرک مشاهده کردید؛ توله باید فوراً توسط دامپزشک معاینه شود. همچنین اگر چشم یک توله سگ پس از 14 روز باز نشد، نیاز به ویزیت دامپزشک دارد.
توله سگها باید از نظر سرعت رشدشان مورد توجه قرار گیرند. پس از یک هفته، وزن زمان تولدشان باید دو برابر شود. آنها را به طور معمول، روزانه تا هفتگی وزن کنید تا مطمئن شوید که رشد طبیعی دارند. عدم افزایش وزن ممکن است نشان دهنده وجود مشکل و نیاز به مراقبتهای دامپزشکی باشد. در حدود دو هفتگی، توله سگها باید هوشیار باشند و سعی کنند خودشان بایستند. هفته سوم، آنها معمولا سعی میکنند از جعبه بالا بروند. در چهار هفتگی، همه تولهها باید بتوانند راه بروند، بدوند و بازی کنند.
توله سگها باید از 3.5 تا 4.5 هفتگی شروع به خوردن غذای جامد کنند. در ابتدا، با مخلوط کردن یک جایگزین شیر با مقدار کمی غذای توله سگ خیس شده در آب، ماست درست کنید. این مخلوط را در یک نعلبکی صاف قرار دهید. بینی تولهها باید دو یا سه بار در روز به دقت در مخلوط فرو برود تا زمانی که شروع به لپزدن کنند (lap) (خوردن غذاهای ماستی و نیمه مایع را با تقسیم آنها به قطعات کوچک با حرکت سریع زبان در حیوانات را لَپزدن میگویند) ؛ که معمولا یک تا سه روز طول میکشد. سپس، غذای کنسروی یا خشک توله سگ را در جایگزین شیر یا آب کنید تا زمانی که خیس شود. همانطور که توله سگها دست و پا می زنند، غذا را نیز میبلعند. مقدار رطوبت باید هر روز کاهش یابد تا زمانی که بتوانند غذای کنسرو شده یا خشک را با رطوبت کم بخورند (چهار تا شش هفتگی).
من قبلاً چیزهایی از تب شیر شنیدم، تب شیر چیست؟
اکلامپسی یا تب شیر در اثر کاهش کلسیم در مادر به دلیل تولید زیاد شیر ایجاد میشود. معمولاً زمانی که تولهها سه تا پنج هفته دارند (دقیقا قبل از از شیر گرفتن) و اغلب در مادرانی که بچههای درشت دارند؛ اتفاق میافتد. مادر معمولاً دچار اسپاسم عضلانی است که منجر به سفت شدن پاها، حرکات اسپاستیک و نفس نفس زدن شدید میشود. این وضعیت میتواند در عرض 30 تا 60 دقیقه کشنده باشد، بنابراین برای پرورش توله سگ و مراقبت از توله سگ باید فوراً با دامپزشک مشورت شود.
آیا تولههای از شیر گرفتهشده نیاز به رژیم غذایی خاصی دارند؟
رژیم غذایی برای یک توله سگ در حال رشد بسیار مهم است. بسیاری از غذاهای تجاری به طور ویژه برای برآوردن نیازهای غذایی منحصر به فرد توله سگها فرموله شدهاند و بسته به نژاد سگ و وضعیت بدن باید تا سن 12 تا 18 ماهگی تغذیه شوند. برای به حداقل رساندن مشکلات رشدی، سگهای نژاد بزرگ باید غذای توله سگ نژاد بزرگ بخورند و سپس به یک شیر خشک برای نوجوانان تبدیل شود تا زمانی که رشدشان متوقف شود. غذاهای توله سگ در فرمولاسیونهای خشک و کنسرو شده موجود است. توجه داشته باشید که فرمولاسیونهای بالغ تغذیه مطلوب برای توله سگ فراهم نمیکند و حتما باید غذای فرموله شده برای توله سگها را بخرید. تبلیغات تمایل به ترویج طعم، بافت، و مواد خاص بهجای تغذیه دارند. مهم است که تحت تأثیر این تبلیغات قرار نگیرید. از غذاهای عمومی سگ باید اجتناب شود. غذای انسان برای تولههای در حال رشد توصیه نمیشود. اگرچه ممکن است به غذای ما علاقه نشان دهند، اما سلامت درازمدت توله سگ را به خطر می اندازد، مگر اینکه از دستور العمل متعادلی که توسط متخصص تغذیه دامپزشکی تهیه شده است؛ پیروی کنید.
در مورد انتخاب های رژیم غذایی برای پرورش توله سگ با دامپزشک خود صحبت کنید اما به صورت کلی رژیم غذایی باید حاوی سطوح بهینه اسید چرب امگا 3 DHA باشد، یک ماده مغذی که برای رشد مغز و چشم توله سگها و مراقبت از توله سگ مهم است. توصیه میشود فقط مواد غذایی دارای گواهینامه AAFCO خریداری شود. معمولا این برچسب روی مواد غذایی به وضوح قابل مشاهده است. AAFCO بر کل صنعت غذای حیوانات خانگی نظارت دارد. هیچ غذایی را تایید نمیکند، اما نشان میدهد که آیا غذا حداقل شرایط لازم برای تغذیه را که توسط صنعت تعیین شده است، برآورده کرده است. یک رژیم غذایی ایدهآل، آزمایشات تغذیهای را قبل از بازاریابی غذای خود تکمیل میکند.
واکسیناسیون چه زمانی باید شروع شود؟
تولههای یک مادر سالم در برابر بسیاری از بیماریهای سگ، قبل و اندکی پس از تولد ایمنی غیرفعال دارند. قبل از تولد آنتیبادیهای مادر از جفت عبور کرده و وارد گردش خون تولهها میشوند. مادر بلافاصله پس از تولد، آغوز یا شیر ابتدایی را تولید میکند؛ که سرشار از آنتی بادیهای مادری است. این آنتیبادیهای مادر از توله سگها در برابر بیماریهایی که مادر نسبت به آن مصون است؛ محافظت میکند.
اگرچه آنتیبادیهای مادری بسیار محافظتکننده هستند، فقط چند هفته دوام میآورند؛ پس از این مدت، توله سگ مستعد بیماری میشود. توله سگ باید اولین واکسن های خود را در حدود شش تا هشت هفتگی دریافت کند.
به همین دلیل است که اغلب توصیه میشود چند ماه قبل از تولید مثل، واکسیناسیون مادر را تکرار کنید. اگرچه آنتیبادیهای مادری بسیار محافظتکننده هستند، فقط چند هفته دوام میآورند؛ پس از این مدت، توله سگ مستعد بیماری میشود. توله سگ باید اولین واکسن های خود را در حدود شش تا هشت هفتگی دریافت کند. تولهها باید در برابر دیستمپر سگسانان، هپاتیت، پاروویروس، پاراآنفلوآنزا و هاری واکسینه شوند. برای ایجاد ایمنی قوی، چندین واکسن برای تکمیل سری واکسن توله سگ مورد نیاز است، در حالت ایدهآل، آخرین واکسن در سن 16 هفتگی یا بیشتر باشد. واکسنهای دیگری از جمله لپتوسپیروز، بوردتلا، آنفولانزا و لایم نیز برای شرایط خاص موجود است و در اولین بازدید برای واکسیناسیون مورد بحث قرار خواهد گرفت.
آنتیبادیهای مادر فقط در یک تا سه روز اول پس از زایمان در شیر مادر وجود دارند. بنابراین اگر تولهای در این دوره حیاتی از شیر مادر محروم شود، بسته به مواجهه احتمالی با بیماری، واکسیناسیون آنها باید زودتر از شش هفتگی شروع شود این نکته را برای هرچه بهتر بودن پرورش توله سگ حتماً در نظر داشته باشید. همچنین یک دامپزشک می تواند برای هر موقعیتی توصیه های خاصی ارائه دهد تا خیال شما از هر جهت راحت باشد..
